آیا مرد ها منقرض می شوند؟
اما گذسته از شوخی،می دانستید امکان دارد کروموزوم ایگرگ حذف شود؟ و خب می دانیم که ژن های تعین کننده ی جنس نر بر روی این کروموزوم است.و آیا این بدان معناست که همراه با حذف کروموزوم ایگرگ ،مردها نیز از صحنه ی روزگار حذف می شوند؟ آیا توضیح و پایه ای علمی برای این ادعا وجود دارد؟ و یا نه،شایعه ای است که توسط برخی عنادورزان(خانم ها را می گویم) سر زبان ها افتاده است؟
انقراض مردها:
ایده ی رو به انقراض بودن مردها ممکن است عجیب به نظر برسد.اما موضوع بحث های علمی جدی در سال های اخیر بوده است.در سال 2003 برایان سایکس یکی از ژنتیک دانان دانشگاه آکسفورد مدعی شد که کروموزوم y در مقابل چشمان ما در حال نابودی است. هرچند پیشگویی ها مبنی بر از بین رفتن کروموزوم y ممکن است عجولانه باشد.
چرا کوموزوم y در خطر نابودی است؟
کروموزوم y دارای ژن های کلیدی در تعیین جنسیت مردان است.پس هرگونه تغییر و جهش در آن می تواند خطرناک باشد. از آن جایی که کروموزوم y جفت همراه ندارد،نمی تواند در فرآیندی به نام نوترکیبی شرکت کند.در طول میوز جفت کروموزوم ها با یک دیگر تبادلات ژنتیکی دارند که منجر به نوترکیبی می شود.نوترکیبی در ترمیم اشتباهات ژنتیکی و جهش ها و همچنین تطبیق ژن ها به سلول ها کمک می کند.اما از آنجایی که کروموزوم y نمی تواند نوترکیبی داشته باشد،قسمت های جهش یافته آن نمی توانند با قسمت سالم تر جفت دیگر ژن تبادل ژنی داشته باشند.پس جهش هم چنان در ژن می ماند و به نسل بعد منتقل می شود.
توجه به این نکته نیز حائز اهمیت است که سلول های جنسی مردها بیش از تخمک در معرض جهش است.چرا که از ابتدای بلوغ تا آخر عمرشان این سلول ها همواره در حال تقسیم سلولی و تولید اسپرم هستند.
اعتقاد بر آن است که 300 میلیون سال پیش کروموزوم های x و y یک جفت کروموزوم غیر جنسی بوده اند.از آن زمان تا کنون کروموزوم x بیشتر ژن های خود را حفظ کرده است.در حالی که کروموزوم y به شکل چشمگیری ضعیف و کوتاه شده است.این کروموزوم را کرموزوم x منحط شده می نامند،هر چند که کرموزوم y ژن های منحصر بفرد خود را دارد که کروموزوم x فاقد آنهاست.بسیاری از ژن های کروموزوم y در طول تکامل با جهش ها غیر عملکردی شده اند.
خود ترمیمی کروموزوم ها می تواند y را نجات دهد!
کروموزوم ها دارای بعضی راه های خود ترمیمی اند،از همین رو به نظر می رسد که بتوان آینده ای روشن برای کروموزوم y متصور شد.کروموزوم y به خاطر داشتن توالی های پالیندرومیک (توالی هایی که از هر دو طرف یکسان خوانده می شوند) توانایی خود ترمیمی دارد.کروموزوم y دارای هشت توالی پالیندرومیک طویل است.این 8 توالی به کروموزوم y عنوان " a genetic hall of mirrors " را داده اند.
این توالی ها با فرآیندی به نام تبدیل ژن به ترمیم کروموزوم کمک می کنند.اگر یک ژن در بازویی از پالیندروم دچار جهش شود،وسط پالیندروم می تواند مانند یک لولا عمل کند و دو بازو را به سمت هم بیاورد.سپس با فرآیند تبدیل ژن،ژن سالم از بازوی دیگر دوباره رونویسی شده و توالی را در ژن جهش یافته ترمیم کند.
البته ژنتیک دانان در مورد اینکه تبدیل ژنی می تواند کروموزوم y را نجات دهد اتفاق نظر ندارند.برایان سایکس در این مورد پیشنهاد می دهد که:"هیچ تضمینی وجود ندارد که تبدیل ژنی یک نسخه ی معیوب را ترمیم کند.حتی عکس آن نیز به همان اندازه ممکن است که ژن جهش یافته نسخه ی سالم را خراب کند.
در هر حال به نظر می رسد که تبدیل ژن یکی از راه های دیگر طبیعت برای کاهش سرعت زوال ژنی باشد.گذشته از این با مقایسه ی کروموزوم y میمون و انسان،بعضی تکامل شناسان معتقدند که کروموزوم y انسان در سال های اخیر خیلی کوتاه نشده است.یک ژنتیک دان دیگر،جنیفر هوگز می گوید:"هرچند کروموزوم y از 300 میلیون سال پیش ژنهای بسیاری را از دست داده است،اما در 6 میلیون سال اخیر در انسان ثابت مانده است.
دیوید پیج ما را در این باره مطمئن می کند:"بر خلاف پیشگویی های ترسناک که در دهه ی اخیر شایع شده است آسمان قرار نیست بر سر کروموزوم y فرود آید.(از صحنه ی روزگار حذف نخواهد شد)
یافته ها و تحقیقات و مقاله های زیست شناسی دانشجویان دانشگاه فرهنگیان امیر کبیر